Hangi yağ kullanılır?
Hidrolik presler, abkant (büküm) presleri, derin çekme presleri ve balata veya kauçuk presleri gibi makinelerde güç, yağın basınçla silindire gönderilmesiyle elde edilir. Bu makinelerde en yaygın seçim, DIN 51524 standardına göre HM veya HLP tipi aşınma önleyici hidrolik yağlardır. Viskozite sınıfı olarak çoğunlukla ISO VG 46 veya ISO VG 68 kullanılır.
Burada bir ayrım önemlidir: eksantrik presler mekanik çalışır. Güç volan, mil ve kavrama ile iletilir; bu makinelerde hidrolik yağ değil, yatak ve dişli için gres veya dişli yağı gerekir. Bu sayfa yalnızca hidrolik sistemle çalışan presleri kapsar. Eksantrik presin balans, kavrama veya aşırı yük emniyeti gibi hidrolik bir bölümü varsa o kısmın yağı yine kılavuza göre seçilir.
Presler sürekli değil, çevrim çevrim çalışır; ancak her vuruşta pompa yüksek basınç üretir ve yağ ısınır. Sıcaklık yükseldikçe yağ incelir. Bu yüzden atölyesi sıcak olan, vardiya boyunca yoğun çalışan veya yağ soğutucusu bulunmayan makinelerde ISO VG 68 tercih edilebilir. Ortam ılıman ve makine soğutmalıysa ISO VG 46 çoğu zaman yeterlidir. Genel çerçeve için hidrolik yağı seçimi yazımıza bakabilirsiniz. Ürünler için ISO VG 46 hidrolik yağlar ve ISO VG 68 hidrolik yağlar kategorilerini inceleyin.
Seçim tablosu
| Çalışma koşulu | Önerilen yağ sınıfı | Not |
|---|---|---|
| Ilıman atölye, soğutuculu sistem | ISO VG 46, HM/HLP | Pek çok abkant ve hidrolik presin standart değeri. |
| Sıcak atölye, yağ sıcaklığı yüksek | ISO VG 68, HM/HLP | Yüksek sıcaklıkta yağ incelmesine karşı daha koruyucu. |
| Yüksek basınçlı, ağır tonajlı pres | ISO VG 68, HM/HLP | Pompa tipi ve üretici değeri belirleyicidir. |
| Servo-hidrolik, hassas kontrollü abkant | Genellikle ISO VG 32 veya 46, HLP/HVLP | Servo valfler temizliğe çok duyarlıdır; kılavuza uyun. |
| Soğuk atölye (kış sabahı) | HVLP, üretici izin veriyorsa daha düşük VG | İlk çalıştırmada makineyi boşta ısıtın. |
Nelere dikkat edilmeli?
Sıcaklık kontrolü. Presin hidrolik yağı için sağlıklı çalışma sıcaklığı genel olarak 40-55 °C bandındadır ve 60-65 °C üzerine sürekli çıkmamalıdır. Aşırı sıcaklık yağın oksidasyonunu hızlandırır, vernik ve çamur oluşturur, contaları sertleştirir. Soğutucu tıkalıysa, tank kirliyse veya seviye düşükse sıcaklık artar; yağı değiştirmeden önce bu nedenleri araştırın.
Temizlik ve filtrasyon. Proporsiyonel ve servo valfli sistemlerde küçük parçacıklar bile valf takılmasına yol açar. Dolum yapılan yeni yağ bile her zaman tam temiz olmayabilir; mümkünse dolum esnasında filtre üzerinden pompalayın. Dönüş filtresi ve emiş süzgeci üretici periyodunda yenilenmelidir.
Hava ve köpürme. Yağda köpük, pompa gürültüsü ve pres hareketinde sarsıntı hava girişine işaret eder. Emiş hattındaki gevşek rakorlar, düşük seviye veya yanlış yağ bunun sebebi olabilir. Köpürme sürerse yağ ve sistemi kontrol ettirin.
Karıştırma. Farklı üreticilerin HLP yağlarını karıştırmak çoğu zaman sorun çıkarmaz, ancak katkı uyumsuzluğu riski vardır. Yağ cinsini değiştirecekseniz tankı boşaltmak, filtreleri yenilemek ve sistemi kısmen yıkamak güvenlidir.
Yağ sızıntısı ve yangın riski. Presler ısı kaynaklarının (sıcak kalıp, kaynak, sıcak şekillendirme) yanında çalışıyorsa, hortum patlamasında yağ püskürmesi yangın riski doğurabilir. Böyle uygulamalarda yangına dayanıklı hidrolik akışkanlar gerekebilir; bunlar standart HM/HLP değildir ve conta uyumu üreticiyle teyit edilmelidir.
Kesin seçim için ekipman/araç kılavuzundaki yağ sınıfını esas alın.
Ne sıklıkla değiştirilir / kontrol edilir?
Presin hidrolik yağı genel uygulamada 2.000 ila 4.000 çalışma saatinde veya yılda bir değiştirilir. Temiz ortamda, iyi filtrasyonlu ve soğutmalı sistemlerde yağın ömrü uzayabilir; sıcak ve kirli ortamda kısalır. En güvenli yöntem, düzenli yağ analizidir. Analiz; viskozite, asit sayısı, su içeriği ve parçacık sayısını göstererek yağın gerçekten değişim zamanı gelip gelmediğini ortaya koyar.
- Seviyeyi her vardiya başında gözle kontrol edin.
- Yağ sıcaklığını gösterge veya termometre ile izleyin.
- Filtre kirlilik göstergesi (varsa) kırmızıya geçtiğinde filtreyi yenileyin.
- Tank dibindeki çamuru ve suyu yıllık bakımda temizleyin.
- Silindir keçelerini ve hortum bağlantılarını sızıntıya karşı inceleyin.
Bu aralıklar yalnızca genel uygulamadır; makinenin bakım kılavuzundaki değerler esastır.
Sık Sorulan Sorular
Abkant pres için hangi hidrolik yağ kullanılır?
Çoğu abkantta ISO VG 46 HM/HLP tipi hidrolik yağ kullanılır; bazı üreticiler ISO VG 32 veya 68 de belirtir. Servo-hidrolik ve CNC kontrollü abkantlarda valflerin temizlik hassasiyeti yüksek olduğundan üretici değeri ve yağ temizlik sınıfı özellikle önemlidir.
Eksantrik presin yağı da hidrolik yağ mıdır?
Hayır. Eksantrik presler mekanik çalışır; yataklar için gres, dişli ve kızaklar için uygun dişli veya yağlama yağı kullanılır. Hidrolik yağ yalnızca makinenin hidrolik bölümü (varsa) için gerekir.
ISO VG 46 ile ISO VG 68 arasındaki fark nedir?
ISO VG 68 daha koyudur: 40 °C'de kinematik viskozitesi yaklaşık 68 mm²/s, ISO VG 46'da ise yaklaşık 46 mm²/s değerindedir. Koyu yağ sıcakta daha iyi film tutar ancak soğukta daha zor akar. Hangisinin seçileceği pompa tipine ve çalışma sıcaklığına göre belirlenir.
Pres yağı neden çabuk kararır?
Yağın kararması genellikle aşırı sıcaklık, oksidasyon veya kirlenmeden kaynaklanır. Soğutucu yetersizliği, tankta düşük seviye, su girişi ya da uzun süreli kullanım yağı yıpratır. Rengin kararması tek başına yağın bittiği anlamına gelmez; analizle doğrulamak en doğrusudur.
Hidrolik yağ yerine motor yağı kullanılabilir mi?
Önerilmez. Motor yağlarının katkı yapısı temizleyici ve dağıtıcı ağırlıklıdır; hidrolik yağlardan farklı olarak köpürme, su ayrıştırma ve pompa aşınma performansı için tasarlanmamıştır. Hidrolik sisteme yalnızca hidrolik yağı doldurun.
