ATF, CVT ve DSG Yağları: Otomatik Şanzımana Doğru Yağ Nasıl Seçilir?

Her otomatik şanzıman aynı yağı kullanmaz. Klasik otomatik (ATF), CVT ve çift kavramalı (DSG / DCT) şanzıman yağlarının farkı ve yanlış yağın riskleri.

"Otomatik şanzıman" denince tek bir sistem akla gelse de günümüz araçlarında çalışma prensibi birbirinden çok farklı üç ana tip vardır: klasik tork konvertörlü otomatik, CVT ve çift kavramalı (DCT / DSG) şanzımanlar. Her biri farklı sürtünme ve yağlama özellikleri isteyen, kendine özgü bir yağ kullanır.

Klasik otomatik şanzımanlar: ATF

Tork konvertörlü ve planet dişlili klasik otomatik şanzımanlar ATF (Automatic Transmission Fluid) kullanır. ATF; gücü tork konvertöründe ileten, kavrama paketlerinin düzgün ve sarsıntısız tutmasını sağlayan ve hidrolik kontrol sistemini çalıştıran özel bir akışkandır.

ATF'ler araç üreticilerinin şartnamelerine göre sınıflandırılır. En bilinenleri General Motors'un Dexron (ör. Dexron III, Dexron VI) ve Ford'un Mercon (ör. Mercon V, Mercon LV) şartnameleridir. Bazı araçlarda ATF, hidrolik direksiyon sisteminde de kullanılır.

CVT şanzımanlar

CVT (sürekli değişken şanzıman) vites dişlileri yerine kasnaklar ve çelik bir kayış ya da zincir kullanır. Gücün kasnaktan kayışa kaymadan iletilmesi, yağın özel sürtünme özelliklerine bağlıdır. Bu nedenle CVT'lerde CVT'ye özel yağ kullanılmalıdır. Klasik bir ATF kullanmak kayışın kaymasına, titremeye ve şanzıman hasarına yol açabilir.

Çift kavramalı şanzımanlar (DCT / DSG)

Çift kavramalı şanzımanlar, iki ayrı kavrama ile vitesleri çok hızlı değiştirir. İki tipi vardır:

Islak kavramalı DCT: Kavramalar yağın içinde çalışır. Bu şanzımanlar kavrama sürtünmesi, soğutma ve dişli koruması için özel olarak geliştirilmiş DCT yağları kullanır.
Kuru kavramalı DCT: Kavramalar yağ banyosunda değildir; şanzıman bölümü için üreticinin öngördüğü dişli yağı kullanılır.

Hangi şanzıman tipine sahip olduğunuzu ve hangi şartnamenin istendiğini öğrenmek için kullanım kılavuzuna veya yetkili servise başvurun. Şanzıman yağlarında "benzer" ürün kullanmak, motor yağına göre çok daha riskli olabilir.

Şanzıman yağı ne zaman değişir?

Bazı üreticiler şanzıman yağını "ömür boyu" olarak tanımlasa da ağır şehir içi kullanım, yüksek sıcaklık ve çekme yükü yağın yaşlanmasını hızlandırır. Değişim aralığı için araç üreticisinin bakım planını ve kullanım koşullarını esas alın. Vites geçişlerinde sarsıntı, gecikme veya kayma hissediyorsanız yağ durumunun kontrol ettirilmesi gerekir.